ମହାକାଶରୁ ଶତ୍ରୁପକ୍ଷରେ କଡ଼ା ନଜର: ଗୁପ୍ତଚରୀ ମିଶନରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ନୟନ ପରିକ୍ଷେପଣ

ଭାରତ ଘରୋଇ ମହାକାଶ ପ୍ରଯୁକ୍ତିକୁ ଦିନକୁ ଦିନ ଆଗକୁ ନେଉଛି। ଅହମଦାବାଦର ଆଜିସ୍ତା ଇଣ୍ଡଷ୍ଟ୍ରିଜ୍ ପ୍ରାଇଭେଟ୍ ଲିମିଟେଡ୍ ତାଙ୍କର ଏରୋସ୍ପେସ୍ ୱିଙ୍ଗ ମାଧ୍ୟମରେ ଏକ ଅପୂର୍ବ ସ୍ୱଦେଶୀ ସାମର୍ଥ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛି—କକ୍ଷପଥରେ ପରିକ୍ରମା କରୁଥିବା ଅନ୍ୟ ବସ୍ତୁମାନଙ୍କର ସ୍ପଷ୍ଟ ଚିତ୍ର ଉତ୍ତୋଳନ। ଏହା ପ୍ରଥମ ଥର, ଯେତେବେଳେ ଦେଶର ଗୋଟିଏ ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥା ଏପରି ଉନ୍ନତ କକ୍ଷପଥ ନିରୀକ୍ଷଣ କ୍ଷମତାକୁ ସଫଳତାର ସହ ଦେଖାଇଛି।

ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିଗତ ମାଇଲସ୍ଟୋନ୍‌କୁ ଭାରତର ମହାକାଶ ପରିସ୍ଥିତିଗତ ସଚେତନତା ଏବଂ କକ୍ଷପଥ ଗୁପ୍ତଚରୀକୁ ଆରୋ ମଜବୁତ କରିବାର ଦିଗରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ ବୋଲି ଦେଖାଯାଉଛି। ୮୦-କିଲୋଗ୍ରାମ ଓଜନର ପୃଥିବୀ-ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ଉପଗ୍ରହ ଏଏଫ୍ଆର୍ ବ୍ୟବହାର କରି, ଆଜିଷ୍ଟା ଫେବ୍ରୁଆରି ୩ ତାରିଖରେ ସତର୍କତାର ସହିତ ଦୁଇଟି ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ପରୀକ୍ଷଣ ସମୟରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହାକାଶ ଷ୍ଟେସନର ଚିତ୍ର ସଫଳତାର ସହିତ କଏଦ କରିଛି । ଏହି ସଫଳତା ଭାରତର ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆରମ୍ଭ । ଏହାକୁ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଏକ ରଣନୈତିକ ସଫଳତା ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି । ଏକ କଷ୍ଟକର ଦିଗନ୍ତ ନିକଟରେ ତଥା ଖରାରେ ଫଟୋ ଉଠାଇବା ପାଇଁ ଆଜିଷ୍ଟା ଦୁଇଟି ପ୍ରୟାସ କରିଥିଲା। ପ୍ରଥମଟି ପ୍ରାୟ ୩୦୦ କିଲୋମିଟର ଦୂରତାରେ ନିଆଯାଇଥିଲା, ତା’ପରେ ଦ୍ୱିତୀୟଟି ପ୍ରାୟ ୨୪୫ କିଲୋମିଟର ଦୂରତାରେ ନିଆଯାଇଥିଲା । ଉଭୟ ପ୍ରୟାସରେ, ଏଏପ୍‌ଆର୍ ସାଟେଲାଇଟର ସେନ୍ସରଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଗତିଶୀଳ ଆଇଏସ୍‌ଏସ୍‌କୁ ଟ୍ରାକ କରିବା ଦାୟିତ୍ବ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା। ପ୍ରାୟ ୨.୨ ମିଟର ଇମେଜିଂ ସାମ୍ପଲିଂ କ୍ଷେତ୍ର ସହିତ ମୋଟ ୧୫ଟି ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଫ୍ରେମ୍‌କୁ କ୍ୟାପଚର୍‌ କରାଯାଇଥିଲା । କମ୍ପାନି ଅନୁଯାୟୀ, ଉଭୟ ପ୍ରୟାସ ୧୦୦ ପ୍ରତିଶତ ସଫଳ ହୋଇଥିଲା। ଟ୍ରାକିଂ ଆଲଗୋରିଦମ ଓ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋ-ଅପ୍ଟିକାଲ୍ ଇମେଜିଂ ସଫଳତାର ସହ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଥିଲା ।

ଭାରତ ପାଇଁ ବଡ଼ ସଫଳତା
ଆଜିଷ୍ଟାର ଏହି ପ୍ରଦର୍ଶନ କେବଳ ଏକ ବୈଷୟିକ ସଫଳତା ନୁହେଁ। ଏହା ପ୍ରମାଣିତ କରିଛି ଯେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଭାରତରେ ବିକଶିତସ୍ୱଦେଶୀ ଆଲଗୋରିଦମ, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋ-ଅପ୍ଟିକାଲ୍ ସିଷ୍ଟମ ଓ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଦ୍ବାରା କକ୍ଷପଥରେ ଥିବା ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକୁ ଟ୍ରାକ୍ ଓ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ।
ଆଜିଷ୍ଟା ଏମ୍‌ଡିଙ୍କ ବିବୃତି
ସଫଳ ପରୀକ୍ଷଣ ପରେ ଭାଷଣ ଦେଇ, ଆଜିଷ୍ଟାର ପରିଚାଳନା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଶ୍ରୀନିବାସ ରେଡ୍ଡୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏଏଫ୍‌ଆର୍‌ ଆଜି ଅନେକ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଉନ୍ନତ ଇମେଜିଂ ଓ ରିମୋଟ୍-ସେନ୍ସିଂ ସମାଧାନ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି ତଥା ଏବେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱଦେଶୀ ସିଷ୍ଟମ ବ୍ୟବହାର କରି ନନ୍-ଆର୍ଥ ଇମେଜିଂ (ଏନ୍‌ଇଆଇ) ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛି।
ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଆମର ଏନ୍‌ଇଆଇ ଓ ଏସ୍ଏସ୍‌ଏ ପେଲୋଡ୍‌ଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହା କକ୍ଷପଥରେ ଥିବା ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକର ଟ୍ରାକିଂ ଓ ଚିହ୍ନଟ କରିବାରେ ସହାୟତା କରିବ। ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଦ୍ବାରା ଆସୁଥିବା ବାଲିଷ୍ଟିକ୍ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବାରେ ମଧ୍ୟ ସହାୟତା ମିଳିବ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।
ମହାକାଶ ପରିସ୍ଥିତିଗତ ସଚେତନତା, ମହାକାଶରେ ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକର ଆଚରଣ ଚିହ୍ନଟ କରିବା, ଟ୍ରାକ୍ କରିବା ଓ ବୁଝିବାର କ୍ଷମତା ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବାରେ ଲାଗିଛି। କାରଣ ଅଧିକ ଦେଶ ଅନ୍ୟ ଦେଶର ମହାକାଶ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବା, ଅଟକାଇବା କିମ୍ବା ଗତିବିଧି ଉପରେ ନଜର ରଖିବା କ୍ଷମତା ସହିତ ଉପଗ୍ରହ ନିୟୋଜିତ କରୁଛନ୍ତି।
ଭାରତ ୫୦ ରୁ ଅଧିକ ଉପଗ୍ରହ ପରିଚାଳନା କରୁଛି
ସମ୍ପ୍ରତି ଭାରତ ୫୦,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟର ୫୦ ରୁ ଅଧିକ ଉପଗ୍ରହ ପରିଚାଳନା କରୁଛି। ଯାହା ଯୋଗାଯୋଗ, ନାଭିଗେସନ୍, ପୃଥିବୀ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ତଥା ରଣନୈତିକ ପ୍ରୟୋଗ ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଛି।
ଏହି ସମ୍ପତ୍ତିଗୁଡ଼ିକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ କକ୍ଷପଥରେ ଥିବା ଅନ୍ୟ ଉପଗ୍ରହଗୁଡ଼ିକ କ”ଣ କରୁଛନ୍ତି ତାହା ଜାଣିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ବିଶେଷକରି ଯେତେବେଳେ ଭୂରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତେଜନା ଅଧିକ ଥାଏ ସେତେବେଳେ ଏସବୁ ଜରୁରୀ ହୋଇପଡ଼ିଥାଏ।
ଏଏଫ୍‌ଆର୍‌ ଏକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ
ଏଏଫ୍‌ଆର୍‌ ଏକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଛି। ମାତ୍ର ୮୦ କିଲୋଗ୍ରାମ ଓଜନ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଥମ ଉପଗ୍ରହ ଯାହା ଭାରତର ଘରୋଇ ଶିଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଡିଜାଇନ୍, ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି । ସ୍ପେସଏକ୍ସ ଫାଲକନ୍ -୯ ରକେଟ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ଟ୍ରାନ୍ସପୋର୍ଟର-୮ ମିସନର ଅଂଶ ଭାବରେ ୧୩ ଜୁନ୍ ୨୦୨୩ରେ ଉତ୍‌କ୍ଷେପଣ କରାଯାଇଥିବା ଏହି ଉପଗ୍ରହଟି କକ୍ଷପଥରେ ଅଢ଼େଇ ବର୍ଷ ପୂରଣ କରିଛି। ଏହା ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି, ଏହାର ମିସନ ଜୀବନକାଳ ଆହୁରି ଅଢ଼େଇ ବର୍ଷ ବାକି ରହିଛି।